De meeste mensen met diabetes type 1 weten dat ze deze aandoening voor de rest van hun leven zullen hebben. Toch zie ik soms mensen die tijdelijk, om wat voor reden dan ook, veel minder insuline nodig hebben. Dan gloort, tegen beter weten in, de hoop: is mijn diabetes nu verdwenen? Welke lering kunnen we hier als professionals uit trekken?

Zo de heer K. (50). Hij is al jaren bij ons onder controle. Aan het einde van zijn puberteit kreeg hij de diagnose diabetes type 1. In de jaren daarna bleef zijn glucoseregulatie wisselend, met name door periodes van zeer lage glucosewaarden. Vooral het vinden van een goede balans tussen koolhydraten, insuline en beweging bleef lastig. Zijn HbA1c-waarden schommelden tussen de 61 en 70 mmol/mol.
Recent werd hij twee keer kort na elkaar opgenomen vanwege ernstige hypoglykemieën, waarna we opmerkten dat zijn insulinebehoefte ineens drastisch verminderde. Zelfs maaltijdinsuline was tijdelijk niet nodig. Infecties, spuitplekken en metabole ontregeling konden we uitsluiten. Toen kwam zijn vraag: ‘Ben ik nu dan van mijn diabetes af?’

De vraag is medisch onrealistisch, maar vanuit menselijk oogpunt volkomen invoelbaar

Een soortgelijke situatie deed zich voor bij een 58-jarige man met diabetes type 1 sinds zijn 21e. Zijn hybride closed loop-systeem had gedurende 48 uur vrijwel geen insuline toegediend. Zijn glucosewaarden bleven opvallend stabiel, terwijl hij geen klachten had. Ondertussen ontstond bij hem de hoop dat zijn eilandjes van Langerhans weer insuline produceerden.

Nabeschouwing

De vraag ‘Is mijn diabetes verdwenen’ is medisch gezien niet realistisch, maar vanuit menselijk perspectief volkomen invoelbaar. Deze momenten van onverwachte stabiliteit geven patiënten soms hoop op iets wat biologisch gezien onmogelijk is, maar emotioneel gezien heel logisch voelt.
Daarom heb ik bij beide heren na het ontbijt een C-peptidewaarde laten bepalen. Deze bleek in beide gevallen nagenoeg onderdrukt, passend bij te weinig insuline en volledig in lijn met de diagnose diabetes type 1.

Leerpunt

Wat kunnen we hier als diabeteszorgverleners van leren? Diabetes is en blijft een ziekte met veel impact, vaak groter dan we ons tijdens een consult realiseren. De hoop op een spontane genezing, leeft soms toch ergens in de hoofden van onze patiënten. Het is waardevol wanneer zij die gedachten met ons delen en zich kwetsbaar durven opstellen. Door in onze gesprekken aandacht te houden voor dit soort vragen, creëren we een sfeer waarin patiënten zich vrij voelen om dergelijke gedachten te bespreken.